Nieodpłatna pomoc prawna

Od początku roku 2016 na terenie całej Polski rozpoczął funkcjonować system darmowej pomocy prawnej. Jest to rezultat wejścia w życie ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 294).

Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości w sprawie nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego z dnia 21  grudnia 2018 r. (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2492) określono następujące zagadnienia:

1) sposób udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w tym wymogi dotyczące lokalu, w którym będzie usytuowany punkt, w którym udzielana będzie nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone będzie nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, zwany dalej „punktem”;
2) wzór karty informacyjnej poradnictwa, o której mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej;
3) wzór karty nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, zwanej dalej „kartą pomocy”;
4) sposób gromadzenia i przekazywania opinii osób uprawnionych o udzielonej pomocy;
5) sposób dokonywania przez wojewodę oceny wybranych porad udzielonych w ramach świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego w punkcie;
6)  zakres i sposób przekazywania przez starostę zbiorczej informacji o wykonaniu zadań, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej, na obszarze powiatu.

Wprowadzony system ma zagwarantować  bezpłatny dostęp do darmowych porad prawnych na poziomie lokalnym i zniwelować zbyt często występującą w naszym kraju barierę finansową do korzystania z profesjonalnej usługi prawnej.

Na obszarze działania OIRP w Szczecinie powstało 40 punków nieodpłatnej pomocy prawnej (w skrócie „PNPP”), w których nieodpłatnie jest świadczona pomoc prawna przez adwokatów, radców prawnych i organizacje pozarządowe prowadzące działalność pożytku publicznego.  Zadanie polegające na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej jest finansowane z budżetu państwa, z części będącej w dyspozycji wojewodów przez udzielanie dotacji celowej powiatom.

Na podstawie art. 60 pkt 8 lit. g ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 507, 1065 i 1224) Krajowa Rada Radców Prawnych podjęła uchwałę Nr 97/IX/2015 z dnia 11 września 2015 r. “w sprawie Regulaminu wyznaczania radców prawnych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i dokumentowania tej pomocy” (tekst jednolity załącznik do uchwały Nr 365/X/2018 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 18.10.2018 r) , który  określa zasady wyznaczania radców prawnych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i  zasady dokumentowania  udzielonej nieodpłatnej pomocy prawnej.